Bánh mì, bún, phở là ba thứ tinh bột tươi mà nhà nào cũng hay mua dư. Chúng hỏng theo ba kiểu khác nhau: bánh mì cứng và có thể mốc, bún phở tươi thì chua nhanh, nhất là trời nóng.
Bài này nói cách giữ từng thứ để kéo dài thêm một chút, dấu hiệu phải bỏ, và những món làm tiếp mà nhiều khi ngon hơn cả bữa đầu.
Bánh mì: cứng thì dùng được, mốc thì bỏ
Bánh mì để nhiệt độ phòng nhanh cứng. Qua một đêm vỏ dai, ruột khô — vẫn ăn được nếu không có mốc.
Không cất bánh mì trong ngăn mát. Ngăn mát làm bánh khô cứng nhanh hơn.
Ngăn đá giữ bánh mì tốt. Cắt sẵn, cho túi kín, cấp đông; nướng lại là giòn như mới.
Nướng lại bánh mì cứng. Vẩy chút nước lên vỏ rồi nướng vài phút, vỏ giòn ruột mềm lại.
Thấy mốc là bỏ cả ổ. Không cắt bỏ phần mốc rồi ăn phần còn lại; sợi nấm mốc có thể lan vào trong.
Bánh mì cứng thành bánh mì nướng bơ đậu phộng. Bữa sáng nhanh; người dị ứng đậu phộng thì dùng mứt hoặc tương.
Bánh mì cứng thành vụn bánh. Sấy khô, xay vụn, cất hộp kín dùng chiên xù đậu hũ, nấm.
Bánh mì cứng chấm cà ri. Cà ri chay nóng làm mềm bánh, ăn rất hợp.
Bánh mì nướng tỏi cho nhà không kiêng. Thuần chay thì thay bằng bơ thực vật và rau mùi.
Bánh mì nhúng sữa đậu nành nướng. Kiểu bánh mì nướng ngọt cho bữa sáng không trứng.
Bánh mì vụn rắc canh, súp. Bánh mì nướng giòn cắt hạt lựu thả vào súp bắp.
Ổ bánh nhân đã kẹp không để qua đêm. Bánh mì kẹp đậu, rau sống ăn trong buổi; để lâu ngoài tủ thì bỏ.
Mua bánh mì vừa đủ. Bánh mì ngon nhất trong ngày, mua theo số người ăn.
Trợ lý thực đơn có bánh mì đậu hũ cho bữa sáng. Dịp "Bữa sáng chay nhanh" thường gợi ý món này.
Bún tươi, bánh phở tươi: hỏng nhanh hơn bạn nghĩ
Bún, phở tươi là đồ dễ hỏng. Trời nóng có thể chua chỉ sau vài giờ để ngoài.
Mua về dùng sớm. Tốt nhất là ăn trong ngày mua.
Dư thì cho vào hộp kín, ngăn mát ngay. Không để rổ bún trên bàn tới tối.
Dùng trong một hai ngày. Bún phở để ngăn mát lâu hơn thì không nên.
Trụng lại nước sôi trước khi ăn. Bún phở để tủ lạnh cứng lại, trụng nhanh là mềm.
Dấu hiệu phải bỏ: mùi chua. Bún chua là hỏng, không rửa lại để dùng.
Dấu hiệu phải bỏ: nhớt. Sợi bún nhớt, dính tay là bỏ.
Dấu hiệu phải bỏ: đốm, mốc. Có đốm lạ hay mốc thì bỏ cả phần.
Không nếm để thử. Nghi là bỏ.
Bún khô, phở khô để được lâu. Nhà hay dư thì mua dạng khô, luộc theo lượng cần.
Mua bún theo vắt. Biết nhà mình mỗi người ăn mấy vắt để mua vừa.
Không cấp đông bún tươi để ăn sợi. Rã ra dễ nát; nếu cấp đông thì chỉ hợp xào.
Bún đã trộn nước mắm, rau không để lâu. Bún trộn ăn trong bữa, không cất cho hôm sau.
Tách bún riêng, đồ ăn kèm riêng. Cất riêng thì giữ được lâu hơn và dễ dùng lại.
Bún dư thành bún xào, bún trộn
Bún xào rau củ. Bún để ráo, xào với cải, cà rốt, nấm, nêm nước tương.
Xào bún lửa lớn, đảo nhẹ tay. Bún dễ nát, đảo nhẹ và nhanh.
Thêm đậu hũ chiên cho đủ đạm. Một đĩa bún xào đậu là bữa một người.
Bún trộn chay. Bún trụng lại, trộn rau thơm, dưa leo, đậu chiên, đậu phộng rang và nước trộn chua ngọt.
Nước trộn pha riêng. Rưới ngay trước khi ăn cho bún không ngấm nhão.
Bún cuốn. Bún dư cuốn bánh tráng với rau sống và đậu chiên.
Bún nấu canh. Thả bún vào canh rau nấm thành bữa nhanh.
Bún chiên giòn. Bún để ráo, ép thành bánh, chiên giòn, rưới rau xào lên trên.
Trẻ thích bún chiên giòn. Cắt miếng nhỏ, không cay.
Người lớn tuổi hợp bún nấu mềm. Bún trong canh nóng dễ ăn hơn bún xào.
Trợ lý thực đơn có bún trộn chay. Dịp "Ngày nắng nóng" hay "Nấu chay cho một người" hay gợi ý món này.
Ô hỏi trợ lý nhận "bún dư". Gõ "còn bún, giá, đậu hũ nấu gì" để xem gợi ý.
Dùng bún dư trong một hai ngày. Đừng để tới khi có mùi mới nghĩ cách dùng.
Bún dư nhỏ cho bữa trưa hôm sau. Một hộp bún trộn mang đi làm, ăn trong buổi trưa.
Phở dư thành phở xào, phở cuốn
Phở xào rau cải. Bánh phở tách sợi, xào lửa lớn với cải ngọt, nấm, đậu hũ.
Không xào bánh phở lạnh cứng. Trụng nhanh cho mềm, để ráo rồi mới xào.
Nêm nước tương xung quanh chảo. Phở xào có mùi thơm khói nhẹ.
Phở cuốn. Bánh phở lá chưa cắt cuốn rau sống, đậu chiên, chấm nước tương pha.
Phở áp chảo. Bánh phở áp chảo giòn mặt, rưới rau xào nấm.
Phở nấu với nước dùng sẵn. Có nước dùng rau củ thì phở chay nhanh trong mười lăm phút.
Thêm gừng nướng, quế hồi cho mùi phở. Ít gia vị là nước dùng thường thành nước phở.
Rau thơm ăn kèm. Húng quế, ngò gai, giá — dùng hết rau thơm còn lại.
Phở dư cũng cất ngăn mát sớm. Như bún, bánh phở tươi dễ chua.
Dùng trong một hai ngày. Không để lâu hơn.
Không trộn phở đã chan nước để cất. Phở ngâm nước lâu nhũn và nhanh hỏng.
Phở xào hợp bữa tối nhanh. Mười lăm phút một đĩa.
Phở cuốn hợp ngày đãi bạn. Bày đĩa đẹp, ai cũng thích.
Trợ lý thực đơn có phở chay cho dịp đãi khách. Dịp "Đãi khách nước ngoài món chay Việt" gợi ý phở chay làm món chính.
Mì, miến, bánh tráng còn dư
Mì đã luộc trộn chút dầu cất ngăn mát. Sợi không dính, dùng xào trong một hai ngày.
Miến đã ngâm dùng sớm. Miến ngâm để lâu nát, chỉ ngâm đủ dùng.
Miến khô để được lâu. Hộp kín, nơi khô.
Bánh tráng đã mở gói cất kín. Bánh tráng ẩm dễ mốc, khô quá dễ vỡ.
Bánh tráng vỡ thành bánh tráng trộn. Cắt sợi, trộn với rau răm, đậu phộng, nước trộn chay.
Bánh tráng nướng. Bánh tráng nướng giòn ăn kèm cháo, canh.
Mì gói chay dư dùng cho mì xào. Một gói mì, rau dư, nấm dư là bữa một người.
Không ăn mì để qua đêm ngoài tủ. Mì đã luộc để ngoài lâu thì bỏ.
Kiểm mốc ở bánh tráng, miến lâu ngày. Thấy mốc là bỏ cả gói.
Ghi ngày mở gói. Biết gói nào mở trước.
Mua gói nhỏ nếu nhà ít người. Gói to rẻ hơn nhưng dễ dư.
Gom sợi dư cho bữa dọn tủ. Một nồi canh thập cẩm thả các loại sợi còn lại.
Không trộn sợi cũ đã có mùi. Một vắt bún chua làm hỏng cả nồi.
Ít mà ngon. Món từ sợi dư không cần nhiều, một đĩa vừa đủ là xong.
Mua vừa đủ để ít phải xử lý đồ dư
Biết mỗi người ăn bao nhiêu bún phở. Theo dõi vài bữa để biết mốc của nhà mình.
Mua bún tươi trong ngày. Không mua bún tươi cho ngày mai.
Dự phòng bằng bún khô, phở khô. Để được lâu, luộc theo lượng cần.
Bánh mì mua theo bữa. Bánh mì dư thì cấp đông ngay khi còn mới.
Ghi lượng tinh bột trên danh sách đi chợ. Bún, phở, bánh mì ghi theo vắt, theo ổ.
Lên món dùng chung tinh bột. Bún tối nay, bún xào trưa mai.
Không mua vì sợ thiếu. Thiếu thì thêm cơm, dư bún thì khó dùng.
Trợ lý thực đơn tính theo số người. Món một tô như phở, bún trong mâm gợi ý đã tính phần theo số người nhập.
Để một bữa dọn tủ trong tuần. Dùng hết bún, phở, bánh mì còn lại.
Cấp đông là lối thoát cho bánh mì. Bún phở tươi thì không có lối thoát tốt bằng ăn sớm.
Trời nóng càng phải mua sát. Bún phở tươi chua nhanh hơn vào mùa nóng.
Không tiếc đồ đã có dấu hiệu hỏng. Bún chua, bánh mì mốc là bỏ.
Ghi lại thứ hay dư. Lần sau mua ít hơn đúng thứ đó.
Mỗi tuần dư ít đi một chút. Đó là dấu hiệu kế hoạch đi chợ đang tốt lên.
